Home Blog Page 92

Ó parí! Èdè Yorùbá di ọ̀kan lára àwọn èdè fún ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ọkọ̀ wíwà I’Ámẹ́ríkà

By
iroyinowuro
-

Ó parí! Èdè Yorùbá di ọ̀kan lára àwọn èdè fún ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ọkọ̀ wíwà I’Ámẹ́ríkà

Fẹ́mi Akínṣọlá
Ṣé ilé kúkú ni àkùkọdìyẹ wa kò ti níyì, tiyì tẹ̀yẹ ni bó bá ti dóde tó kọ jákè gaaraga.
Ìjọba ìpínlẹ̀ Maryland, níleẹ̀ Amẹ́ríkà ti fi èdè Yorùbá kún ara àwọn èdè tí yóó ma lò fún ẹ̀kọ́ àwọn tó bá fẹ́ gba ìwé ẹ̀rí moyege ọkọ̀ wíwà ní ìpínlẹ̀ náà.

Iléeṣẹ́ ìròyìn CBS jábọ̀ pé lọ́wọ́ yìí, èdè Gẹ̀ẹ́sì, Spanish, French, Korean, Chinese àti Vietnamese ni wọ́n gbà láàyè.

Ní báyìí, wọ́n ti fi èdè Yorùbá kún ara àwọn èdè tí wọn yóòoo máa lò.

Ìgbésẹ̀ yìí ló wáyé ní bi wọ́n ṣe n fi àwọn èdè tuntun kún ètò náà.

Yàtọ̀ sí èdè Yorùbá, àwọn èdè tuntun mìíràn tí wọ́n fi kún ètò ọ̀hún ni Tagalog, Amharic, Arabic, Russian, Urdu, Hindi, Farsi, Portuguese, àti American Sign Language.

Bẹ̀rẹ̀ láti inú oṣù Kẹsàn án yìí, àwọn èèyàn ìpínlẹ̀ Maryland yóó láǹfàní láti lo èdè Yorùbá àtàwọn èdè tuntun náà fún ìdánwò ìwé ẹ̀rí i mo yege ọkọ̀ wíwà wọn.

Agbẹnusọ iléeṣẹ́ Motor Vehicle Agency tó ń rí sí ọ̀rọ̀ ìwé ẹ̀rí náà, Chrissy Nizer, ṣàlàyé èrèdí tí wọ́n ṣe fí Yorùbá kún àwọn èdè ọ̀hún.

Ó ní àwọn ṣe àwọn ìwádìí kan, àwọn sì rí pé èdè Yorùbá jẹ ọ̀kan pàtàkì lára àwọn èdè ti àwọn èèyàn ń sọ jù ní Maryland.

Nizer sọ pé “ Ó ṣe pàtàkì fún wa láti lo èdè tí àwọn tó ń kọ́ bí wọ́n ṣe ń wa ọkọ̀ gbọ́ dáadáa ní Maryland tó jẹ ìlú tí onírúurú èdè pọ̀ sí .”

Wàyí ò, ọ̀pọ̀ àwọn Nàìjíríà, pàápàá àwọn tó gbọ́, tí wọn sì ń sọ èdè ló ti kan sáárá sí ìgbésẹ̀ náà, tí wọ́n sì ń sọ pé ó yẹ kí irúfẹ́ ìgbésẹ báyìí wáyé ní Nàìjíríà tó jẹ orísun èdè Yorùbá.

Kò sí olórin Ghana tó ju Asake lo̩ – Shatta Wale

By
iroyinowuro
-

Kò sí olórin Ghana tó ju Asake lo̩ – Shatta Wale

Olorin ile ijo Ghana, Charles Nii Armah Mensah Jr., ti a mo si Shatta Wale, ti so pe ko si olorin Ghana to ju olorin Naijiria, Asake lowo yii.

O so eyi ninu eto Twitter kan ti atokun eto Ghana, Serwaa, tuko re ni Ojoru.

Shatta Wale so pe, “Ko si olorin Ghana to ti se oriire bii Asake. Koda kii se emi.

“Ko si enikeni ni ile ise [orin] Ghana to ti se nnkan ti Asake se. E je ka so ooto”.

Atokun naa jalu oro re: “Sugbon o so pe iwo ni olorin to lowo ju ni Ghana sibe o tii se nnkan de ipele Asake?”

Shatta Wale fesi pe: “Kilo de ti mo fi gbodo se de ipele Asake [saaju ki n to di olorin to lowo ju ni Ghana]? Olorin omo Spain kan wa ni Spain tabi Dominican Republic to n mu owo wole ti a o mo.”

E ranti pe Shatta Wale laipe yi so pe aseyori awon olorin Naijiria mu ki aseyori awon olorin Ghana dabi arara nigba to n ki Asake ku oriire fun tita tiketi iwole si gbongan ti o le e gba oke kan eniyan, O2 Arena ni London, United Kingdom tan.

 

E̩ jé̩ kí ìjo̩ba fagilé ètò àgùnbánirò̩ lásìkò yí – Kate Henshaw

By
iroyinowuro
-

E̩ jé̩ kí ìjo̩ba fagilé ètò àgùnbánirò̩ lásìkò yí – Kate Henshaw

Mary Fágbohùn

Ogbontarigi osere tiata Naijiria, Kate Henshaw ti ro ijoba apapo lati fagile eto agunbaniro (National Youth Service Corps, NYSC) nitori aisi aabo to peye.

E ranti pe awon odo mejo to n sinru ilu ni won jigbe ni popona kan ni ipinle Taraba.

Nigba ti yoo fesi lati oju awe Twitter ni Ojoru, Henshaw so pe ni iwon igba ti aabo awon odo to n sinru ilu ko ba ti daju, ki won fagile eto naa.

Osere naa ro ijoba lati dekun “fifi emi awon odo wa we’wu pelu iru eto naa.”

O ko o pe, “Nigba ti mo sinru ilu ni iha Ariwa, o je iriri mani gbagbe. Ni igba naa irinajo oju popo lati Bauchi si papako ofurufu ni aabo leyin eyi ti mo wo oko ofurufu lo si Eko pelu iwe idanimo agunbaniro mi, eyi to duro bii iwe irinna mi.

“O ti to akoko lati fagile eto isinru ilu ni igba ti awon agunbaniro ko le e rin irinajo pelu aabo to peye ni orile ede laisi idena!

“E dekun lati maa fi emi awon odo wa we’wu pelu iru eto yii. Aabo se pataki o si nilo iyanju patapata, kii se lerefe.”

Mo ju mílíò̩nù ló̩nà méjìlélógún dó̩là lo̩ – Burna Boy

By
iroyinowuro
-

Mo ju mílíò̩nù ló̩nà méjìlélógún dó̩là lo̩ – Burna Boy

Mary Fágbohùn

Olorin Naijiria olugbafe eye Grammy, Damini Ogulu, ti a mo si Burna Boy, ti soro nipa iduwon dukia re.

O soro yato si oun to jade lori ayelujara pe o ni milionu lona mejilelogun dola (bilionu lona merindinlogun le mejo) pere, o wi pe iduwon dukia oun “ju bee lo.”

O safihan eyi ninu iforo-wani-lenu-wo to se pelu onirohin Amerika, Complex.

Olu-foro-wani-lenu-wo naa beere pe: “Lori ohun ti a sawari lori Google iduwon dukia re je ko ju milionu mejilelogun dola.”

Burna Boy fesi pe: “Hahaha. E ma je ka soro nipa re. O dara, maa so pe won koja bee. Iyen dara. Sugbon kii se ooto. Won ju bee lo”

O so pe ibukun lo je fun oun lati le gbo bukata ebi oun.

“Nnkan nla ni, arakunrin. Ibukun ni. Ko kere si ibukun.

“Mo maa n so fun iya mi nigba ti mo wa ni kekere pe maa ra ile ati oko fun won ni ojo kan. Mo dupe pe Olorun gba fun mi bee.

 

Ajé wọgbó! Iná ba ọ̀pọ̀lọpọ̀ dúkìá jẹ́ lọ́jà Ogunpa, n’Íbàdàn

By
iroyinowuro
-

Ajé wọgbó! Iná ba ọ̀pọ̀lọpọ̀ dúkìá jẹ́ lọ́jà Ogunpa, n’Íbàdàn

Fẹ́mi Akínṣọlá

Ọ̀pọ̀ dúkìá ti owó wọn tayọ mílíọ̀nù Náírà ló sègbé sínú ìjànbá iná tó wáyé lọ́jà Ogunpa, Lábọ-Owó, tó wà lágbègbè Àgbókojó, nílùú Ìbàdàn.

Òru mọ́jú ọjọ́ Ẹtì, ọjọ́ kejìdílógún oṣù Kẹjọ, ọdún 2023 yìí, làwọn ará ọjà yìí ṣàdéédé rí i tí iná ọhún ti fẹjú kẹkẹ, láìmọ ohun tó ṣokùnfà ìjànbá náà.

Gbogbo akitiyan àwọn ará ọjà yìí láti pa iná ọhún kò tunrun títí tí ọpọlọpọ dúkìá fi jóná tán gbúrúgbúrú.

Lára àwọn ọhún tó jónà ni bẹ́ẹ̀dì, àwọn irinṣẹ́ tí wọ́n fi ń tún ọkò ṣe àtàwọn nǹkan mí-ìn.

Alága ẹgbẹ́ àwọn mẹkálíìkì lọjà Ogunpa Labowo, Ọgbẹni Azeez Ibrahim, fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé ìdájí ọjọ́ Jimọ làwọn tíṣẹ̀lẹ̀ yìí ṣojú wọn sọ pé iná ọhún bẹ̀rẹ̀

Ó ní ó ṣeé ṣe kó jẹ́ iná tí àwọn ilé-iṣẹ́ amúnáwá mú dé lójijì ló fa sábàbí.

Ó wá rọ ìjọba láti ṣíjú àánú wo gbogbo àwọn tí dúkìá wọn sòfò látàrí ìṣẹ̀lẹ̀ náà.

Títí di bá a ṣe ń sọrọ yìí, làwọn tó pàdánù ọjà àti dúkìá wọ́n sínú ìjànbá ọ̀hún ṣì ń ṣírò iye owó wọn tó ṣofo sínú àjálù ọhún. Kí Edùmàrè Ó fòfò rẹ̀mí.

Adẹ́rìn-ín-pòsónú AY fèsì sí ẹ̀sùn tí wọ́n fi kàn án lórí ọ̀nà tí ó ń gbà t’ọ́mọ

By
iroyinowuro
-

Adẹ́rìn-ín-pòsónú AY fèsì sí ẹ̀sùn tí wọ́n fi kàn án lórí ọ̀nà tí ó ń gbà t’ọ́mọ

 

Mary Fágbohùn

 

Aderin-in-posonu ati agberejade Ayo Makun aka AY ti fesi si oro awon kan ti won n pe e ni eni to n si omo lo. 

 

Alawada naa, leyin ti ina sun ile re to wa ni Eko ni ojo die seyin, sese ko lo si United States fi fonran omo re odun kan lede nibi to ti n nu ile.

 

Osere naa fikun un pe oju opo ipe Child Help National Child Abuse ko si ni Atlanta.

 

O so fun awon ti won n da a lebi naa pe ki won gbajumo oro aye won tabi ki oun ran ina to sun ile oun si ile ti won naa.

 

“Oju opo Ajo to n ran omo ti a silo lowo ni orile ede (ChildHelp National Child Abuse Hotline) ko si ni Atlanta. E gbajumo oro aye yin tabi ki n ran ina to jo ile mi si ile yin. E je ki aderin-in-posonu yi MI EEMI,” ni o so.

 

Padà, mi ò sí nílé’ – Davido sọ fún ọkùnrin tó gun kẹ̀kẹ́ láti Benue wáá ri i

By
iroyinowuro
-

‘Padà, mi ò sí nílé’ – Davido sọ fún ọkùnrin tó gun kẹ̀kẹ́ láti Benue wáá ri i

 

Mary Fágbohùn

 

Gbajumo olorin, David Adeleke, ti a mo si Davido, ti pase fun afenifere ti inu re dun kan to wo irinajo oju popo lati ipinle Benue wa si Eko pelu keke re lati wa ri i pe ki o “pada.”

 

Enikan lori Twitter, @ssbbmuzi ti fi awon aworan afenifere naa lede ni oju opo re @emmiwuks, wi pe o n gun keke bo lati Benue lati pade Davido.

 

O so pe afenifere naa ti lo ojo mejo ni oju ona bayii.

 

Eni naa lori Twitter ko o pe, “Omokunrin ti a n pe oruko re ni @emmiwuks bere irinajo lati Benue si #Eko lori keke lati pade# onirawo olorin takasufe @davido, o ti lo ojo mejo ni oju ona loni.”

 

Davido tun oro naa gbe jade o si pase pe ki afenifere naa pada, o fikun un pe oun ko si ni orile ede lowo yi.

 

Olorin naa ko o pe, “Yi pada mi o si nile.”

 

Mo kó milionu mẹ́wàá naira fún ipa kan nínú fíìmù  – Chinwetalu Agu

By
iroyinowuro
-

Mo kó milionu mẹ́wàá naira fún ipa kan nínú fíìmù  – Chinwetalu Agu

 

Ogbontarigi osere tiata, Chinwetalu Agu ti seranti bi o se ko milionu mewaa naira fun adehun ibasisepo lati odo olowo tabua, Mike Adenuga, lati ko ipa kan ninu fiimu.

 

O so pe nigba olowo tabua naa fun oun ni anfaani yi, oun ko tile tii ni milionu kan naira ri saaju sugbon oun duro lori pe ki o owo naa pe oke kan milionu naira.

 

Akoni osere tiata naa so pe Adenuga leyin naa gba, o si fun oun ni oke kan milionu naira leyin ti oun hale lati kuro nibe.

 

Agu safihan eyi ninu ijiroro kan pelu gbajumo olootu eto, Chude Jideonwo.

 

O ni, “Oloye Mike Adenuga so pe, ‘nnkan ti mo ni fun o ni milionu mewaa naira.’ Mi o tii ri milionu kan naira ri nigba to fun mi ni idiyele milionu mewaa naira sugbon mo ko o. Mo so pe, ‘ti kii ba se oke kan milionu naira, gbagbe re.’

 

“O duro, Emi naa si duro. Nitori naa, mo dibon bii pe mo fe maa lo, mo si so pe, ‘funmi ni owo ki n pada si Enugu. Bi oko irinna oju ofurufu kan ba wa, ba mi wa aaye ninu won ki n si maa lo jeje.’

 

“Won gba pe mi o sere rara nigba ti mo dide. Oloye Mike Adenuga so pe ‘jokoo.’ O si so pe ki won gbe iwe wa fun mi ki n si bowoluu. Won gbe e wa mo si se bee.

 

“Lati igba naa ni ijo uhuru ti bere. Mo se e ni ona to ye ninu ofiisi naa. Mi o fe ki won mo pe oke kan milionu naira je adehun ibasisepo ti owo re po [fun mi]. Sugbon o je ohun iyanu [si mi] ni igba naa.”

 

‘Padà, mi ò sí nílé’ – Davido 

Wọn ò san owó fún àwọn òsèré tíátà Naijiria bó se ye – Deyemi Okanlawon

By
iroyinowuro
-

Wọn ò san owó fún àwọn òsèré tíátà Naijiria bó se ye – Deyemi Okanlawon

 

Mary Fágbohùn

 

Osere tiata Naijiria, Deyemi Okanlawon ti safihan adojuko kan gboogi ti awon osere tiata n koju ni orile ede yi.

 

O ni awon osere ni ile ise fiimu Naijiria ni won o san owo fun bi o se ye.

 

Okanlawon so eyi nigba to farahan lori eto mohunmaworan MTV Base Africa, Lights, Camera Stardom, pelu akegbe re Daniel Etim-Effiong.

 

O wi pe, “Mo ro pe awon osere tiata [Naijiria] o gba owo ti o to. Ni ona miran, nipa ti isuna ohun ti a n ri ko to nnkankan lati se nnkan ti a ni ati lati lo o fun idaboobo ojo iwaju wa.”

 

Etim-Effiong fikun un pe: “Mo tun ro pe bi ile ise [fiimu Naijiria] se n sise, ko pese nnkan pupo fun awon osere lati sise nipa ti isuna ati ona miran.

 

“Fun apeere, mi o ro pe won n fun awon osere tiata ni akoko ti o to lati gbaradi [fun ipa ti won fe ko]. Mi o ro pe won n fun awon osere ni akoko pupo lati sise lori ara won.”

 

Ìdí tí mi ò fi se ìgbéyàwó – Allwell Ademola

By
iroyinowuro
-

Ìdí tí mi ò fi se ìgbéyàwó – Allwell Ademola

 

Mary Fágbohùn

 

Osere tiata Allwell Ademola ti safihan idi ti ko fi tii se igbeyawo ninu iforo-wani-lenu-wo to se pelu akegbe re, Biola Bayo.

 

O se iranti bi isele aburu kan se ge emi ololufe re to ye ko se igbeyawo pelu kuru ni bii ogun odun seyin.

 

Ninu fonran kukuru to jade lati ara iforo-wani-lenu-wo ti won ko fi lede naa, Allwell wi pe o ye ki oun se igbeyawo ni odun 2005.

 

Sugbon ti isele laabi kan ja emi afesona re gba titi laye ni bi won se yinbon fun un nigba ti won n soro lori ero ibanisoro.

 

Eni to gbajumo fun ipa ti o ko ninu fiimu ‘You or I’ (2013) ati ‘Omo Emi’ (2017), onirawo fiimu eni odun mokanlelogoji naa so pe isele ibanuje naa ni ipa pupo lori irori ati ilera nipa ti opolo oun.

 

Gege bi o se so, pipadanu ololufe oun ni ona bee da ogbe okan si okan oun fun odun meji.

 

“O ye ki n se igbeyawo ni odun 2005, sugbon o ku ni ojo karun-un osu kokanla, odun kan naa”, ni o so.

 

“Mo n ba soro lori ero ibanisoro ni nigba ti won yinbon fun un. O je iriri ibanuje pupo fun mi. Mo so okan ati ero mi nu fun odun meji. Mi o mo bi ero ibanisoro mi se jabo, mo kan wa nibe”, o fikun un.

 

1...919293...134Page 92 of 134

EDITOR PICKS

POPULAR POSTS

POPULAR CATEGORY

© Iroyinowuro 2022